Nieuwsbrief 2

augustus 2000

Aan alle belangstellenden en (toekomstige) donateurs van de Stichting 'Meskerem'

Beste mensen,

In de zes maanden dat ik hier nu woon en werk, is er veel gebeurd. In politieke zin, op het gebied van oorlog en vrede, sociale en economische omstandigheden, met de projecten van Meskerem en met mijzelf. Op dit moment ziet het er naar uit dat de twee zaken die het land met name geteisterd hebben, de oorlog en de hongersnood, redelijk onder controle zijn. Gelukkig zijn er ook veel andere aspecten van het leven in Ethiopië om nader kennis mee te maken: de hartverwarmende gastvrijheid, zorgzaamheid, behulpzaamheid en de humor. Dankzij de vele contacten die ik in korte tijd met Ethiopiërs heb opgebouwd, leer ik elke dag weer nieuwe dingen over het land en de cultuur. Het opent deuren.

Ik ben goed ingeburgerd en als het wat betreft het visum mogelijk is, zou ik graag een aantal jaren blijven om me verder in te zetten voor het verbeteren van de levensomstandigheden van de mensen van de projecten die door Meskerem worden ondersteund. Ik doe het werk enorm graag.

De projecten van Meskerem

Meskerem is tot nu toe bij twee projecten betrokken. Beide projecten worden geleid door vrouwen die toevallig allebei dezelfde voornaam hebben, Zawditu. In beide projecten ben ik goed ingewerkt. Er is veel openheid en ik word overal bij betrokken. Met de medewerkers binnen de projecten en andere betrokkenen heb ik een goed contact en ik heb erg veel waardering voor hun motivatie, inzet en doorzettingsvermogen om onder de vaak moeilijke omstandigheden iets op te zetten waar de gemeenschap baat bij heeft. We hebben een goede samenwerking, waarin mijn rol bestaat uit het adviseren bij de ontwikkeling van toekomstplannen, het (helpen) maken van aanvragen voor fondsen en het opbouwen van een netwerk, zowel in Ethiopië als in Nederland. Ook is er vanuit Meskerem al geïnvesteerd in het project "Mamma", waarover straks meer. De mensen van de beide projecten zijn erg onder de indruk van zoveel betrokkenheid van mensen in Nederland en voelen zich erdoor gesterkt. Hun dank breng ik bij deze aan jullie over. Ik zal proberen jullie iets meer te vertellen over deze projecten:

Aberash Worku Childrens Care Centre (awccc ) is zes jaar geleden opgericht door Zawditu Worku. De doelstelling van de organisatie is om kleuteronderwijs, voeding en medische zorg te bieden aan kinderen uit noodlijdende gezinnen en om moeders van die gezinnen in de gelegenheid te stellen door middel van trainingen een eigen inkomen te verwerven om zodoende de positie van het hele gezin te verbeteren.

Zawditu Worku, die zelf 15 jaar ervaring heeft in het onderwijs, is begonnen met het opzetten van een kleuterschool in Addis Ababa. Deze school biedt onderwijs aan 110 kinderen; voor de helft van de kinderen is het onderwijs, voeding, schooluniform en medische zorg, waaronder vaccinaties, gratis. Voor 45 ex-leerlingen is er nazorg in de zin van financiële en emotionele steun. De school wordt verder gebruikt om aan een groep moeders les te geven in handvaardigheden, zodat ze daarmee een eigen inkomen kunnen verwerven.

Vanwege de enorme prijsstijgingen in de afgelopen maanden, wordt er aan de armste gezinnen van de kinderen die op school zijn, bijvoeding uitgedeeld. In de eerste jaren van haar bestaan heeft het awccc bemiddeld in adoptie van 47 weeskinderen. De meeste kinderen zijn naar Italië gegaan. Met deze kinderen wordt een goed contact onderhouden. In de buurt van de school is een kamp waar 5000 ontheemden wonen; in de meest erbarmelijke omstandigheden. awccc biedt aan een roulerende groep kinderen eenmaal per jaar (met kerstmis) een maaltijd en entertainment aan. Ook worden er geregeld T-shirts uitgedeeld. Behalve in Addis Ababa is er sinds kort ook een kleuterschool gestart in Darghe, een dorpje in het Guragegebied, ten zuidwesten van de hoofdstad. Vooralsnog wordt daar aan 70 kinderen nagenoeg gratis onderwijs geboden. Voor deze school is nog veel materiaal nodig. Ook zijn er plannen voor activiteiten die inkomen genereren. De dorpsbewoners willen ook graag een tweede basisschool, omdat de capaciteit van de huidige school ontoereikend is.

Inwoners van Gubrie, een ander dorp in het Guragegebied, hebben awccc ook verzocht een kleuterschool te starten. Een comité van dorpsbewoners heeft de daarvoor benodigde grond al bemachtigd. Het is bewonderenswaardig wat deze kleine organisatie in de jaren van haar bestaan tot stand heeft gebracht. De schooltjes en andere activiteiten lopen goed, ondanks de minimale middelen.

Samen met Zawditu heb ik plannen ontworpen voor de toekomst en twee aanvragen voor financiële steun ingediend bij de Japanse en Nederlandse ambassade, zowel voor een basisschool in Darghe als voor de verdere opbouw van de kleuterschool aldaar. Omdat de aangevraagde bedragen vooralsnog het budget van Meskerem overschrijden, is vanuit Meskerem nog niet financieel geïnvesteerd in awccc . Voor de nabije toekomst zullen we voor de awccc projecten ook andere donororganisaties in Nederland benaderen.

Mamma Relief and Rehabilitation Organization for Displaced Children and Families (i.o.)

Een "mamma" is een kleine uitkijkpost op palen, die je in de Ethiopische graanvelden veel ziet. Onder het afdakje zit veelal een kind, die vogels en andere dieren verjaagt en zo de oogst veilig stelt. Letterlijk betekent "mamma" bescherming. Als organisatie is Mamma Relief and Rehabilitation Organization for Displaced Children and Families (Mamma) in oprichting, maar het werk wordt al 8 jaar gedaan. De doelstelling van Mamma is bescherming, onderdak, verzorging, begeleiding, medische zorg en onderwijs bieden aan ontheemde families en wees- en straatkinderen en om activiteiten te ontwikkelen waarmee de families en kinderen op den duur in hun eigen onderhoud kunnen voorzien. Zawditu Meshesha, de drijvende kracht achter Mamma, vangt in totaal 49 mensen op, merendeels weeskinderen. In haar huis wonen nu 41 personen. Wegens ruimtegebrek wonen een paar oudere kinderen in een lemen huisje in de buurt. De woon- en leefomstandigheden zijn moeilijk. De kinderen slapen met twee of meer in een bed, de "keuken" bevindt zich onder een afdakje van golfplaten en een douche ontbreekt. De hygiënische omstandigheden zijn minimaal. Het voedsel bestaat uit injerra met een saus van linzen of kool, soms aangevuld met wat vlees. Kleding en schoenen zijn ontoereikend. Wel gaan alle kinderen naar school. De zorg en aandacht voor elkaar zijn groot in dit opvanghuis en alles wordt gedeeld. Dankzij de steun van familie, vrienden en af en toe van een donororganisatie heeft men al die tijd overleefd.

Om voor fondsen in aanmerking te komen is het belangrijk om de status van een ngo (Niet Gouvernementele Organisatie) te verkrijgen. Tefetere Worku, de zoon van Zawditu Meshesha, is nu met deze procedure begonnen. Vanwege de uitgebreide bureaucratie zal het zeker drie jaar duren om de status rond te krijgen.

Een andere prioriteit is dat men structurele inkomsten wil verkrijgen. Het overleven op incidentele giften is een te onzekere factor, dit legt een te grote druk op iedereen. Vanuit Meskerem is de afgelopen maanden Hfl. 3880,= besteed. Van dit geld zijn de allernoodzakelijkste levensbehoeften zoals voeding en kleding aangeschaft.

Dankzij een bijzonder aardig gebaar van een Ethiopische koepelorganisatie heeft Mamma een startsubsidie gekregen om een project te starten voor het malen van graan. Er is al één molen aangeschaft en we zijn bezig om vanuit Meskerem de andere twee te bekostigen. Als dit project gaat lopen, kan Mamma zich voor een deel hieruit zelf bedruipen.

Zawditu Meshesha, Tefetere en ik hebben een plan gemaakt om de eerste drie jaar de kosten van het opvanghuis gedekt te krijgen. Als we 100 mensen vinden die garant willen staan om gedurende drie jaar 25 gulden per maand te doneren, kunnen daarvan de kosten van levensonderhoud betaald worden. Uit de (nog onzekere) inkomsten van de graanmolens kunnen de openstaande schulden worden betaald, rekening worden gehouden met onvoorziene uitgaven en kan een spaarpotje voor de toekomst worden aangelegd. Als dit plan slaagt zal dit heel veel rust geven en kan alle tijd en energie gestoken worden in het opbouwen van voldoende middelen om in het eigen onderhoud te voorzien. Mag ik een beroep op jullie doen? Het zou fantastisch zijn om 100 donoren te vinden!

In mijn volgende nieuwsbrief zal ik jullie verder op de hoogte houden van de voortgang van de projecten en de besteding van jullie financiële bijdragen. In de tussentijd kunnen jullie mijn ervaringen in Ethiopië lezen via: http://www.africaserver.nl/magazine/addis.htm

Het allerbeste en hartelijk dank voor jullie interesse en financiële bijdragen.

Tot ziens!

Getekend, Anneke van der Heijden

Het bestuur van "Meskerem" bestaat uit:

Anke Steens, voorzitter
Karin Senders, secretaris
Jos van Middelaar, penningmeester
Het bestuur wordt sinds kort bijgestaan door: Gerda Loogman

Bijlagen Nieuwsbrief 2

1. Interview Dirk de Vries: "Banaantje Dirk?"
2. Een bezoek aan de projecten van Meskerem in Ethiopië door Desiree Bruin
3. Van de penningmeester van Meskerem.
4. Laatste nieuws van Anneke
5. Handige adressen

Bijlage 1. Interview Dirk de Vries: "Banaantje Dirk?"

Banaantje Dirk? --> Het lopen van de Marathon van Rotterdam op 16 april ten bate van een project van Anneke van der Heijden in Ethiopië.

* Waar ken je Anneke van?

Ik ken Anneke via de Volkskrant. Dat was eind 1997, via een advertentie waarin reisgenoten werden gevraagd om drie Landrovers door de Sahara naar West Afrika te brengen, met als doel om de Landrovers te verkopen. Anneke reageerde ook op de advertentie. Onze eerste ontmoeting vond plaats in Houten. We maakten met elkaar kennis en spraken de route door. In februari 1998 starten we met onze trip Houten - Dakar. Zes weken intensief reizen, dan leer je elkaar wel kennen. In de tweede helft van de trip kreeg ik steeds meer contact met Anneke en Esther, mijn twee auto-maatjes. We hadden de gewoonte om ''s avonds voor het slapen gaan met z'n drieën een glaasje wijn te drinken. Ons tempo lag lager dan dat van de anderen. In het begin kampeerden we op campings later kampeerden we in het wild. Anneke was altijd vroeg wakker. Een groot voordeel voor ons want wanneer wij opstonden was de afwas vaak al gedaan. Na 6 weken nam ik afscheid van Anneke en Esther. Ze hebben toen afscheidsliederen gezongen, in aangepaste kledij, voor mijn tent.

Voor mij was het reizen nog niet afgelopen. In de volgende zes weken tijd reisde ik van Senegal naar Bamako in Mali, een heftige route. Ik was in mijn eentje met de Landrover. Onderweg nam ik veel lifters (lokalen) mee, logisch ook want je reist alleen. Je hebt intensief contact met je medereizigers en je wordt vaak uitgenodigd. Lifters zijn trouwens zeer handig als je vast komt te zitten. Deze laatste zes weken heb ik als een mooie, indrukwekkende tijd ervaren.

Na de reis was het voor ons (Anneke, Esther en ik) vanzelfsprekend dat we elkaar weer zouden zien. Bij Anneke ging er inmiddels het één en ander kriebelen, ze ging zich richten op Ethiopië. Ik vind het heel knap wat ze gedaan heeft en heb enorm respect voor haar stap om dit door te zetten. Ondanks alle bezwaren, alles achterlatend, waaronder haar huis en haar ouders.

* Hoe kwam je op het idee om een marathon te gaan lopen voor de stichting "Meskerem", het project van Anneke?

Ik loop al een tijdje hard, 10 kilometers en halve marathons. Maar ik wilde het wat professioneler aanpakken. Op het afscheidsfeest van Anneke in Bunnik ontstond het idee om een hele marathon te lopen en daarvoor sponsors te zoeken om geld bij elkaar te krijgen voor sponsoring van een projekt van Anneke in Ethiopië. Doordat ik zo'n belangrijk doel voor ogen had was deze marathon een enorme stimulans voor mezelf om hem te lopen.

Op deze manier interesseer je andere mensen ook voor de Stichting. Ik heb me wel afgevraagd of het idee aan zou slaan en of mensen het interessant vinden. In mijn kennissenkring en via mijn werk (Fortis) heb ik ca. 55 sponsorbrieven verspreid, niet eens grootschalig. Tot mijn verbazing werden mensen echt enthousiast.

Dorothee bijvoorbeeld heeft een collecte op haar afdeling gehouden en haalde 275 gulden op.

Een vriendin die bij Pink Elephant werkt heeft bij haar baas een flinke donatie losgepeuterd onder voorwaarde dat er met een roze Elephant pet werd gelopen (is gebeurd).

Deze en andere enthousiaste reakties zijn een bevestiging dat je leuke mensen om je heen hebt, je weet immers waar het geld terecht komt!

* En toen de marathon zelf.....

De marathon zelf viel eigenlijk best mee. Ik heb geen moment gehad van "Dit gaat niet lukken". De reakties van het publiek langs het parcours, kennissen die langs de weg stonden, zeer stimulerend. Na 35 km zat ik in een dip, steekt daar plotseling een uitgestrekte arm uit het publiek met een afgeschilde banaan in de hand en hoor ik de stem van een vriend de gevleugelde woorden spreken: "Banaantje Dirk?" Geweldig!

Na de marathon was ik redelijk stram maar geestelijk zeer vief. De adrenaline in mijn lichaam vertelde mij dat dit zeker niet de laatste marathon was... En werkelijk iedereen feliciteert je! Je trainingspak en de bloemen zijn overduidelijke tekenen dat je "hem" gelopen hebt!

En thuis heeft de telefoon minstens een week lang werkelijk roodgloeiend gestaan. Ook op de atletiekvereniging waren de reakties zeer positief en belangstellend.

Al met al een overweldigende ervaring, zowel fysiek maar ook om te zien dat mensen zó veel over hebben voor een dergelijk doel...

* Nawoord van de penningmeester van de Stichting Meskerem:

Het is nu augustus 2000 en er is inmiddels Hfl. 3.494,77 (!!) op de rekening van Meskerem binnengekomen.

Dit geld zal worden besteed om twee graanmolens mee aan te schaffen. Er is inmiddels een aanvullende subsidie aangevraagd bij het NCDO om de benodigde Hfl. 7.200,= bij elkaar te krijgen.

Bijlage 2. Op bezoek bij Anneke

Tijdens het afscheidsfeestje van Anneke op het werk, zei ik tegen haar dat ik haar zou komen opzoeken in Ethiopië. Maar toen het moment aanbrak dat ik moest beslissen of ik ook werkelijk naar Ethiopië zou gaan, kon ik deze keuze maar moeilijk maken.

Wat wist ik eigenlijk van Ethiopië ? Ik kende alleen de beelden de oorlog met Eritrea en van hongerende kinderen in een gortdroge woestijn. Was het moreel gezien wel verantwoord om naar Ethiopië te gaan? Maar uiteindelijk won mijn nieuwsgierigheid naar dit Afrikaanse land.

Op 6 mei 's morgens in alle vroegte vetrokken Hanneke en ik naar Schiphol. Hanneke was al eens eerder in Ethiopië geweest; zij en Anneke hebben elkaar zelfs ontmoet in Ethiopië.

Het regende bij aankomst in Addis Ababa. In een Hollandse Lada, - het Nederlandse kenteken kwam onder het Ethiopische kenteken vandaan - togen we naar huis.

De volgende dag brachten we een bezoek aan het weeshuis dat Anneke vanuit Meskerem steunt. Een indrukwekkende kennismaking met de kinderen van het weeshuis volgde.

Anneke stelde voor om ons eerste uitstapje te maken naar Harer, een oude, islamitische stad in het oosten van het land. We zouden er per trein heengaan, ware het niet dat deze het weekend ervoor ontspoord was en we dus met de bus moesten. Dat hebben we geweten, 11 uur lang op de achterbank van een oude DAF-bus met ongeveer twee keer zoveel passagiers als toegestaan. Maar dat kon de sfeer niet verpesten. Door de heuvels en langs de chat-plantages, een mooie tocht door een erg groen gebied. Terug met het vliegtuig. Althans, als we niet zo dom waren geweest en ingecheckt hadden, in plaats van rustig met een kopje koffie te wachten tot we aan boord mochten. Gelukkig lukte het Anneke de onvermurwbare medewerker van Ethiopian Airlines er van te kunnen overtuigen dat we wel naar Addis Ababa terug moesten, omdat de volgende ochtend om 8.00 uur onze vlucht naar het noorden zou zijn. Nadat de reservespelers van het plaatselijke voetbalelftal van boord waren gehaald, konden we toch mee.

De volgende ochtend bleek onze vlucht naar het noorden te zijn geannuleerd, omdat de oorlog met Eritrea weer was opgelaaid. Het alternatief was een route richting het westen, wederom door groene heuvels maar ditmaal langs koffieplantages.

Tijdens de busreizen legden we gemakkelijk contact met de medereizigers. Als er even geen onderwerp was om over te praten, had je nog altijd het voetbal. Kluivert en Bergkamp zijn veruit favoriet in Ethiopië, al het blijft vreemd om in zo'n ver land te praten over Nederlandse voetballers. Ook een huwelijksaanzoek deed het altijd goed bij de medepassagiers, alhoewel ik een aanzoek van een man die mijn opa had kunnen zijn toch maar vriendelijk heb afgewezen.

Een van de laatste dagen hebben we een bezoek gebracht aan het kleuterschooltje, dat eveneens door Meskerem gesteund wordt. Het was ontroerend om te zien hoe de kinderen helemaal opgingen in hun schoolwerk en het alfabet opdreunden alsof hun leven er van afhing. We kregen een vorstelijk ontvangst, compleet met bloemen en een uitgebreide maaltijd. Natuurlijk ontbrak ook de koffieceremonie niet.

Nadat ik weer thuis was, kon ik maar moeilijk loskomen van alle indrukken

De armoede, de weeskinderen, de bedelaars, de zieke mensen op straat en de enorme tegenstelling tussen arm en rijk. Maar wat mij vooral is bijgebleven, is de enorme gastvrijheid, behulpzaamheid en opgewektheid van de mensen. Ondanks alle ellende blijven ze lachen. En zo wil ik me Ethiopië herinneren.

Desiree Bruin.

Bijlage 3. Van de penningmeester.

Toen Anneke mij vorig jaar vroeg of ik in het bestuur zou willen van de nog op te richten stichting, was ik in eerste instantie wat sceptisch. In het bestuur? Voordat ik van de eerste verbazing was bekomen had Anneke mij al de rol van penningmeester toebedacht. Penningmeester? In een bestuur? Bestuur waarvan? Daar moest ik eerst eens even over nadenken. Veel tijd kreeg ik hier niet voor; Anneke was al bezig met de statuten van de stichting. Er werd een notaris gezocht en gevonden, Kamer van Koophandel ... Eigenlijk was mijn scepsis vrij snel verdwenen en had plaats gemaakt voor enthousiasme. De energie en dynamiek van Anneke werkten katalyserend. In korte tijd werden plannen bedacht, verfijnd, uitgewerkt en gerealiseerd.

Inmiddels is Anneke al ruim een half jaar in Ethiopië. Volgens mij gaat ze met minstens zo veel energie en dynamiek in Ethiopië te werk. Als ik zie wat zij in dat halve jaar al voor elkaar heeft weten te boksen: contacten met twee projekten uitbouwen, netwerken op ambassades en charity-groepen, een baantje op de ambassade, brieven schrijven, e-mailen op de schaarse PC's als er stroom is... kortom, een wel zeer druk en hectisch bestaan. Natuurlijk zijn er ook de mindere momenten en tegenslagen, maar Anneke geniet van haar werk en haar contacten en ze geniet driedubbel als er iets lukt.

Ondertussen moet ik bekennen dat ik het penningmeester zijn eigenlijk wel leuk vind. En dat het geen saaie bedoening is. Integendeel. Het is werkelijk hartverwarmend om te zien wat er allemaal op de Meskerem-rekening binnenkomt. Kleine bedragen, grote bedragen, en het gaat maar door...

Daar komt nog bij dat Dirk de Vries uit Amsterdam de Marathon van Rotterdam heeft gelopen en zich heeft laten sponsoren door vrienden, kennissen en werkrelaties (Fortis en Pink Elephant). Dirk heeft al met al Hfl. 3494,77 bij elkaar gelopen! Dit bedrag wordt aangewend om twee graanmolens aan te schaffen voor een project in Kota Be. Er is een subsidieaanvraag ingediend bij het NCDO (Nationale Commissie voor internationale samenwerking en Duurzame Ontwikkeling) voor een aanvullend bijdrage om aan het vereiste bedrag van Hfl. 7200,= te komen.

Al met al is er inmiddels circa Hfl. 20.000,= gulden binnengekomen op de Meskerem rekening. Ongelooflijk!

Op de valreep van deze Nieuwsbrief werd bekend dat de Japanse ambassade in Addis een fiks geldbedragen heeft toegezegd voor het projekt in Darghe. Voor mij is dat een indicatie dat Anneke daar zeer goed werk verricht en dat de gekozen projekten levensvatbaar zijn.

Ik vind het hartverwarmend dat er zó veel mensen zijn die Anneke steunen, ik word er stil van....

Jos van Middelaar

Bijlage 4. Laatste nieuws van Anneke

Op de valreep voor het verschijnen van deze Rondzendbrief is bekend geworden dat de Japanse ambassade in Ethiopië 150.000 birr (ca Hfl. 54.000,=) heeft toegezegd voor de tweede (lagere) school in Darghe.

Bijlage 5. Handige adressen

Anneke van der Heijden:

P.O. Box 20821
Code 1000
Addis Ababa

E-mail adres van Anneke: baro@telecom.net.et O.v.v. "Anneke".

NB: Er wordt momenteel gewerkt aan een nieuw @-mailadres van Anneke, maar dat is bij het ter perse gaan van deze Nieuwsbrief nog niet bekend. --> Zie de Meskerem- website voor toekomstige details.

Met gepaste trots presenteren wij: de website van Meskerem (nieuw!): www.meskerem.org

Vers van de pers en nog "under construction", maar hij is er.... Met nieuwsbrieven, foto's, @-mail adressen .... Etc.

De website van NCDO: www.ncdo.nl

De Afrikaserver voor periodiek verslagen van Anneke: www.africaserver.nl/magazine/addis.htm